Năm 2026, Thành phố Hồ Chí Minh được giao 147.599 tỷ đồng vốn đầu tư công. Sau 7 tháng, thành phố đã giải ngân được 63.775 tỷ đồng, đạt 43,2% kế hoạch vốn.
Đặt mục tiêu hoàn thành 100% kế hoạch vốn cả năm; trong đó, quý 3 phấn đấu đạt 70% trở lên, Thành phố Hồ Chí Minh đang tăng tốc giải ngân với một loạt giải pháp mạnh.
Phấn đấu giải ngân đạt 70% trong quý 3
Thành phố Hồ Chí Minh đã hoàn thành phân bổ, giao 147.599 tỷ đồng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026, đạt 100% mức vốn Thủ tướng Chính phủ giao. Đến hết ngày 31/7/2026, Thành phố Hồ Chí Minh giải ngân đạt 63.775 tỷ đồng, đạt 43,2% kế hoạch.
Ông Hoàng Vũ Thảnh, Giám đốc Sở Tài chính Thành phố Hồ Chí Minh, cho biết Bộ Tài chính đánh giá Thành phố Hồ Chí Minh là một trong các địa phương có tỷ lệ giải ngân tốt với khối lượng lớn và là một trong 23 địa phương có tỷ lệ giải ngân đạt cao hơn mức bình quân chung của cả nước (đạt 41,9%).
Dù vậy, với việc Thành phố Hồ Chí Minh được giao mức vốn đầu tư công rất lớn, lên tới 147.599 tỷ đồng, tăng 22,6% so với năm 2025 (120.353 tỷ đồng), cao nhất trong 34 địa phương và chiếm khoảng 14,6% tổng vốn đầu tư công Thủ tướng Chính phủ giao của cả nước (1.014.234 tỷ đồng), mục tiêu giải ngân 100% kế hoạch vốn cả năm là thách thức không nhỏ cho Thành phố Hồ Chí Minh khi quý 3 đã qua nửa thời gian.
Để hoàn thành giải ngân cả năm, Thành phố Hồ Chí Minh còn 83.824 tỷ đồng phải thực hiện. Riêng quý 3/2026, thành phố phấn đấu đạt 70% kế hoạch năm trở lên. Trong khi đó công tác giải ngân các tháng đầu năm gặp không ít khó khăn, vướng mắc.
Nhận diện rõ nhất là một số dự án gặp khó khăn trong công tác bồi thường giải phóng mặt bằng, chậm bàn giao mặt bằng thi công; khó khăn trong công tác di dời hạ tầng kỹ thuật điện; pháp lý bãi tiếp nhận đất, bùn; tranh chấp hợp đồng quốc tế.
Bên cạnh đó còn có các vướng mắc liên quan đến nguồn vật liệu xây dựng để thi công các dự án, đặc biệt là các công trình trọng điểm. Theo Sở Tài chính Thành phố Hồ Chí Minh, vẫn còn tình trạng khan hiếm một số loại vật liệu xây dựng chủ yếu như đất đắp, cát, đá..., trong khi nhu cầu thi công tăng cao do đồng loạt triển khai nhiều dự án nên ảnh hưởng lớn đến tính chủ động trong tổ chức thực hiện và đẩy nhanh tiến độ thi công của các nhà thầu xây lắp.
Trong một số trường hợp, do giá cả nhiều loại nguyên vật liệu xây dựng, giá xăng dầu trong nước tăng mạnh, chủ đầu tư phải thực hiện điều chỉnh, đàm phán lại hợp đồng, làm phát sinh thêm thủ tục, kéo dài thời gian và ảnh hưởng đến tiến độ chung của dự án.
Để đạt mục tiêu quý 3, giai đoạn bản lề tăng tốc và chuẩn bị vào nước rút giải ngân đầu tư công, Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh yêu cầu đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, xử lý dứt điểm điểm nghẽn dự án. Cùng với đó, tập trung nguồn lực, ưu tiên vốn đầu tư công cho các dự án hạ tầng chiến lược, giao thông, khoa học-công nghệ, chuyển đổi số, giáo dục, y tế và môi trường và các dự án tạo động lực tăng trưởng mới.
Lãnh đạo thành phố cũng sẽ tiếp tục tăng cường kiểm tra thực địa, tập trung tháo gỡ vướng mắc trong các khâu: bồi thường, giải phóng mặt bằng; di dời hạ tầng kỹ thuật; quy hoạch, thiết kế, thẩm định; đấu thầu, lựa chọn nhà thầu; đồng thời, đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý tiến độ và giải ngân dự án.
Tập trung giải phóng mặt bằng, gỡ vướng dự án
Khó khăn, vướng mắc trong lĩnh vực xây dựng, phát triển hạ tầng, đất đai, đặc biệt trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, hỗ trợ, tái định cư, nhất là đối với các dự án, công trình trọng điểm, được nhận định là điểm nghẽn lớn ảnh hưởng tới kết quả giải ngân vốn đầu tư công của Thành phố Hồ Chí Minh.
Mặc dù, hàng loạt dự án tồn đọng đã được gỡ vướng, nhiều dự án trọng điểm đã được bàn giao 100% mặt bằng, giúp thúc đẩy giải ngân đầu tư công và khơi thông nguồn lực cho tăng trưởng, song điểm nghẽn này vẫn được thành phố xác định là rào cản lớn.
Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được đã giao Sở Xây dựng phối hợp các sở, ban, ngành, đơn vị và Ủy ban Nhân dân các phường, xã liên quan chuẩn bị khởi công các dự án đường sắt, dự án lớn chào mừng 81 năm Quốc khánh 2/9, cũng như đẩy nhanh thẩm tra dự án và tập trung giải phóng mặt bằng cho các công trình trọng điểm kết nối vùng, đường vành đai, chỉnh trang đô thị, di dời nhà ở và cải tạo sông, kênh, rạch.
Ông Trần Quang Lâm, Giám đốc Sở Xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh, cho biết, dịp 2/9 năm nay, thành phố tổ chức khởi công 11 dự án và khánh thành 5 công trình ở các lĩnh vực giao thông, hạ tầng kỹ thuật, nhà ở, dân dụng và công nghiệp, với tổng vốn hơn 249.422 tỷ đồng.
Trong số này có dự án tuyến đường sắt Thủ Thiêm-Long Thành (tổng mức đầu tư 134.000 tỷ đồng); dự án thành phần 3 - Nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 1, từ đường Kinh Dương Vương đến ranh tỉnh Long An cũ (6.674 tỷ đồng); dự án thành phần 2 - Nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 13, từ cầu Bình Triệu đến ranh tỉnh Bình Dương cũ (6.276 tỷ đồng); các dự án thành phố của Vành đai 4 (11.826 tỷ đồng); dự án cải thiện môi trường nước địa bàn Bình Dương (7.211 tỷ đồng).
Trong 8 tháng đầu năm 2026, thành phố đã khởi công 14 công trình, với tổng mức đầu tư khoảng 466.379 tỷ đồng. Để đẩy nhanh tiến độ thi công và giải ngân các dự án, công trình trọng điểm, một trong những giải pháp ưu tiên được Sở Xây dựng kiến nghị Ủy ban Nhân dân Thành phố liên quan tới nguồn vật liệu thiết yếu như: cát, đá, đất đắp… cho các dự án.
“Chủ động tìm kiếm các nguồn vật liệu mới; vật liệu thay thế và áp dụng các giải pháp kỹ thuật trong thiết kế, thi công; quản lý giá phù hợp với tình hình thực tế nhằm khắc phục các khó khăn, hạn chế liên quan đến vật liệu trong thời gian qua," ông Trần Quang Lâm cho hay.
Công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng cho loạt dự án trọng điểm trên địa bàn thành phố cũng được gấp rút triển khai trong thời gian qua.
Năm 2026, Thành phố Hồ Chí Minh bố trí khoảng 56.766 tỷ đồng cho 156 dự án. Đến ngày 3/8 đã giải ngân gần 35.568 tỷ đồng, đạt 62,66% kế hoạch. Riêng 26 dự án trọng điểm đã giải ngân 27.690 tỷ đồng, đạt 73,26%.
Sở Nông nghiệp và Môi trường Thành phố Hồ Chí Minh cho biết nhiều dự án trọng điểm đã cơ bản hoàn thành công tác kiểm đếm, phê duyệt phương án bồi thường và đang đẩy nhanh tiến độ chi trả, bàn giao mặt bằng; trong đó, dự án Khu đô thị mới Thủ Thiêm đã hoàn thành bồi thường, hỗ trợ; dự án đầu tư xây dựng Khu Công nghệ cao đã thu hồi mặt bằng đạt 99,34%; dự án nạo vét, cải tạo môi trường, xây dựng hạ tầng rạch Xuyên Tâm giá trị chi trả đạt 100% và tỷ lệ bàn giao mặt bằng đạt 94,22%.
Các dự án đường cao tốc, vành đai như cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Mộc Bài đã hoàn thành phê duyệt phương án bồi thường, 90,85% mặt bằng đã bàn giao; cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Thủ Dầu Một-Chơn Thành đã phê duyệt phương án cho 96,18% trường hợp; bàn giao mặt bằng đạt 74,87%; dự án thành phần 1 đường Vành đai 4 đã phê duyệt phương án chi tiết cho 91,7% trường hợp, số tiền đã chi trả đạt 82,8%.
Tuy nhiên, theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, tiến độ của nhiều dự án vẫn còn chịu tác động bởi chưa hoàn tất thủ tục pháp lý về ranh thu hồi đất, phải điều chỉnh chủ trương đầu tư hoặc tổng mức đầu tư; thiếu quỹ nhà, quỹ đất tái định cư hoặc chưa hoàn thành việc xác định giá bán tái định cư; một số trường hợp người dân chưa đồng thuận với phương án bồi thường.
Để hoàn thành mục tiêu giải ngân và bàn giao mặt bằng trong thời gian còn lại của năm 2026, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Toàn Thắng đề nghị các chủ đầu tư và địa phương tiếp tục quản lý tiến độ theo từng dự án, từng trường hợp; khẩn trương hoàn thiện các thủ tục pháp lý, chủ động chuẩn bị quỹ tái định cư và đẩy nhanh việc phê duyệt phương án bồi thường; điều hòa nguồn vốn theo khả năng giải ngân thực tế; đồng thời, tăng cường đối thoại, tuyên truyền, vận động người dân, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người có đất thu hồi.
“Thành phố cần tiếp tục duy trì cơ chế phối hợp liên ngành để xử lý kịp thời các khó khăn, vướng mắc phát sinh. Việc theo dõi tiến độ cần gắn với trách nhiệm của từng cơ quan, từng chủ đầu tư và từng mốc công việc nhằm bảo đảm xử lý dứt điểm các tồn tại, không để hồ sơ kéo dài qua nhiều khâu trung gian,” ông Nguyễn Toàn Thắng nêu đề xuất./.
Vĩnh Long gỡ vướng mặt bằng, phân bổ vốn để đạt mục tiêu giải ngân đầu tư công
Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long Trần Trí Quang cho rằng những điểm nghẽn lớn nhất ảnh hưởng đến tiến độ giải ngân đầu tư công là công tác giải phóng mặt bằng, việc phân bổ vốn và năng lực của nhà thầu.
