Hàng trăm hộ dân sinh sống ven kênh Thốt Nốt ở xã Cờ Đỏ, thành phố Cần Thơ đang phải đối mặt với tình trạng ô nhiễm bụi cám và tiếng ồn nghiêm trọng phát sinh từ các nhà máy xay xát lúa gạo trên địa bàn.
Tình trạng này diễn ra nhiều năm, gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và đảo lộn sinh hoạt của người dân địa phương.
Trước những bức xúc kéo dài, chính quyền xã Cờ Đỏ đã vào cuộc kiểm tra, yêu cầu các doanh nghiệp thực hiện ngay biện pháp khắc phục.
Cuộc sống bị đảo lộn vì bụi cám bao vây khu dân cư
Dọc tuyến kênh Thốt Nốt, đoạn qua ấp Thạnh Hưng, xã Cờ Đỏ, trong phạm vi chưa đầy một km hiện có bốn nhà máy xay xát và chế biến lúa gạo hoạt động gồm: Thành Tâm Cờ Đỏ, Tô Hồng, Bảy Bo và Tài Phú. Theo phản ánh của người dân, các nhà máy này đã hoạt động nhiều năm nhưng chưa đảm bảo tốt các yêu cầu về bảo vệ môi trường, đặc biệt là việc phát tán bụi cám vào không khí.
Ghi nhận thực tế cho thấy bụi mịn bao phủ dày đặc trên các tán cây, mặt đường Tỉnh lộ 921 và các vật dụng sinh hoạt của hàng trăm hộ dân xung quanh. Để đối phó với tình trạng này, người dân phải đóng cửa kín mít quanh năm và dùng các loại màn cao su, vải dày che chắn nhưng lượng bụi vẫn len lỏi vào bên trong. Tình trạng ô nhiễm trở nên đặc biệt nghiêm trọng vào các thời điểm thu hoạch lúa, khi các nhà máy hoạt động hết công suất cả ngày lẫn đêm.
Bà Phạm Thị Ngọc Anh (52 tuổi), một người dân sống gần khu vực các nhà máy cho biết rất khổ sở khi phải chung sống với bụi bặm. Theo bà Ngọc Anh, khu vực này gần như bị bụi bao phủ quanh năm do các cơ sở hoạt động liên tục. Mỗi ngày bà phải quét dọn và lau chùi nhà cửa nhiều lần nhưng chỉ sau một thời gian ngắn, lớp bụi mới lại đóng thành mảng trên sàn nhà và đồ đạc. Việc bụi bám đầy vào thức ăn và nguồn nước khiến cuộc sống gia đình bà trở nên ngột ngạt, không dám mở cửa để sinh hoạt như bình thường.
Tương tự, bà Huỳnh Thị Bạch Tuyết (56 tuổi) bày tỏ sự lo lắng về những tác động tiêu cực đến sức khỏe của các thành viên trong gia đình. Theo bà Tuyết, khoảng 7 đến 8 tháng gần đây, tình trạng dị ứng da trở nên nghiêm trọng, khiến bà thường xuyên bị ngứa ngáy và nổi mẩn đỏ trên mặt. Chồng bà cũng bị ho kéo dài, còn các con thường xuyên phải dùng thuốc để điều trị các vấn đề về da do tiếp xúc với bụi cám. Bà Tuyết cho rằng dù nhà máy hoạt động tạo ra việc làm cho địa phương là điều đáng mừng, nhưng doanh nghiệp không thể bỏ qua yếu tố sức khỏe của cộng đồng dân cư.
Ông Trần Hoàng Vũ (49 tuổi), người đại diện cho các hộ dân bị ảnh hưởng, khẳng định tình trạng này đã diễn ra gần 10 năm nay và làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến an sinh xã hội tại địa phương. Ông Vũ phân tích, bên cạnh quá trình xay xát, việc các nhà máy thiết kế hệ thống bơm trấu trực tiếp xuống ghe lộ thiên, không che chắn đã khiến trấu và bụi cám phát tán mạnh theo chiều gió vào khu dân cư.
Các biện pháp giảm bụi thủ công như phun sương mà các nhà máy đang áp dụng chỉ mang tính chất đối phó, không giải quyết được gốc rễ của vấn đề ô nhiễm môi trường và tiếng ồn. Người dân ấp Thạnh Hưng mong muốn các cấp ngành chức năng có biện pháp giám sát chặt chẽ và yêu cầu nhà máy thực hiện các giải pháp căn cơ, lâu dài thay vì những "giải pháp tình huống" như hiện nay.
Yêu cầu doanh nghiệp sớm thực hiện các biện pháp khắc phục
Trước những phản ánh gay gắt của người dân, ngày 4/5, chính quyền xã Cờ Đỏ đã phối hợp với các đơn vị chức năng tiến hành kiểm tra thực tế tại các cơ sở xay xát lúa gạo trên địa bàn, trọng tâm là nhà máy Thành Tâm Cờ Đỏ và nhà máy Tô Hồng. Đoàn do ông Lê Chí Phương, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã dẫn đầu. Cùng đi có ông Nguyễn Văn Phát, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã; đại diện Công an và các phòng chuyên môn.
Qua kiểm tra, lực lượng chức năng ghi nhận nhiều hạng mục xử lý môi trường tại cơ sở Thành Tâm đã bị hư hỏng, bao gồm hệ thống ống hút bụi và lưới che chắn. Điều này dẫn đến việc bụi phát tán mạnh ra môi trường, nhất là trong điều kiện thời tiết nắng nóng và gió mạnh.
Làm việc với đoàn công tác, ông Trần Văn Bon, Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Thành Tâm Cờ Đỏ, thừa nhận trong quá trình hoạt động, nhà máy đã phát sinh bụi gây ảnh hưởng đến khu vực xung quanh.
Ông Bon giải thích rằng nhà máy hoạt động từ năm 2013 với quy mô 20.000 m2, công suất xay xát khoảng 400 tấn lúa mỗi ngày đêm. Nguyên nhân của tình trạng bụi bặm tăng đột biến trong nửa tháng qua là do hệ thống ống dẫn bụi bị hỏng một phần, kết hợp với các luồng gió nghịch khiến bụi bị đẩy sang phía khu dân cư bên kia sông.
Ông Trần Văn Bon cho biết, ngay sau khi nhận được phản ánh, nhà máy đã khẩn trương sửa chữa các vị trí hư hỏng và bổ sung hệ thống phun sương làm giảm bụi. Tuy nhiên, chủ doanh nghiệp Thành Tâm Cờ Đỏ cũng thừa nhận hệ thống xử lý bụi hiện tại của nhà máy chủ yếu được thiết kế theo hình thức truyền thống, tự lắp đặt nên chưa đảm bảo các tiêu chuẩn môi trường hiện đại.
Về định hướng lâu dài, doanh nghiệp dự kiến sẽ nâng cấp toàn bộ dây chuyền xử lý và xem xét phương án di dời nhà máy đến địa điểm phù hợp hơn để đảm bảo sản xuất bền vững và không gây phiền hà cho người dân.
Tại buổi làm việc và đối thoại trực tiếp với người dân ấp Thạnh Hưng, ông Nguyễn Văn Phát, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã Cờ Đỏ, khẳng định quan điểm của địa phương là tạo điều kiện cho doanh nghiệp hoạt động nhưng tuyệt đối không đánh đổi môi trường, cuộc sống và sức khỏe của nhân dân lấy phát triển kinh tế.
Lãnh đạo xã yêu cầu cơ sở Thành Tâm phải hoàn thành việc sửa chữa, gia cố hệ thống hút bụi và tăng cường che chắn khu vực sản xuất trong thời hạn từ 3 đến 10 ngày theo đúng cam kết.
Để giải quyết triệt để vấn đề, ông Nguyễn Văn Phát cho biết Ủy ban Nhân dân xã sẽ có báo cáo kiến nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng Công an thành phố Cần Thơ thành lập đoàn công tác liên ngành. Đoàn sẽ tiến hành quan trắc, đánh giá tác động môi trường cụ thể tại các nhà máy để có hướng xử lý phù hợp và đúng quy định pháp luật.
Chính quyền xã Cờ Đỏ cam kết sẽ tăng cường công tác kiểm tra, giám sát thường xuyên hoạt động của các nhà máy.
Theo lãnh đạo Ủy ban Nhân dân xã Cờ Đỏ, nếu các cơ sở vẫn tiếp tục để xảy ra tình trạng phát tán bụi gây ô nhiễm sau thời gian cam kết, địa phương sẽ kiên quyết lập biên bản vi phạm và kiến nghị cấp có thẩm quyền xử lý theo quy định để đảm bảo quyền lợi cho người dân.
Theo phản ánh của người dân, sau khi Đoàn kiểm tra của Ủy ban Nhân dân xã Cờ Đỏ làm việc với các hộ dân bị ảnh hưởng ở ấp Thạnh Hưng và đại diện doanh nghiệp Thành Tâm Cờ Đỏ, trong những ngày sau đó, các cơ sở xay xát này vẫn hoạt động bơm trấu từ nhà máy xuống ghe như trước khiến bụi tiếp tục phát tán ra môi trường./.
Lào Cai xử lý các cơ sở sản xuất trái phép, gây ô nhiễm môi trường ở Đông Cuông
Đoàn kiểm tra liên ngành của xã Đông Cuông, cơ quan Công an và các đơn vị lập biên bản, kiểm tra hiện trường, yêu cầu tháo dỡ máy móc, nhà xưởng vi phạm, trả lại hiện trạng đất nông nghiệp ban đầu.
