Ngày 25/3, Ủy ban châu Âu (EC) đã công bố danh sách 47 dự án chiến lược nhằm thúc đẩy sản xuất 14 trong số 17 loại vật liệu được đánh giá có ý nghĩa quan trọng đối với quá trình chuyển đổi năng lượng và an ninh của EU.
Trong một tuyên bố, EC nhấn mạnh 47 dự án trên nằm ở 13 quốc gia thành viên Liên minh châu Âu (EU) gồm Bỉ, Pháp, Italy, Đức, Tây Ban Nha, Estonia, Cộng hòa Séc, Hy Lạp, Thụy Điển, Phần Lan, Bồ Đào Nha, Ba Lan và Romania.
Những dự án này liên quan đến khai thác, điều chế, tái chế, hoặc kết hợp các hoạt động đó.
Trong danh sách 47 dự án có liên quan các kim loại cơ bản gồm nhôm, đồng và niken, cùng vật liệu chính để sản xuất pin là lithium và các nguyên tố đất hiếm được sử dụng trong nam châm vĩnh cửu cho tuabin gió hoặc trong xe điện.
Danh sách này là một phần trong việc thực hiện Đạo luật Nguyên liệu thô quan trọng đã được thông qua vào năm 2023.
Theo đạo luật đó, EU đặt mục tiêu khai thác 10% nhu cầu nguyên liệu thô của khối từ nay đến năm 2030, trong khi tỷ lệ đối với điều chế và tái chế lần lượt là 40% và 25%.
Trong thời gian tới, EC sẽ công bố thêm danh sách các dự án liên quan 3 loại vật liệu quan trọng còn lại, bao gồm các dự án bên ngoài EU.
Những động thái trên diễn ra trong bối cảnh liên minh 27 quốc gia thành viên muốn tránh bất kỳ sự phụ thuộc quá mức nào vào nguồn cung kim loại từ nước ngoài sau “cú sốc” mất nguồn khí đốt giá rẻ của Nga và các vấn đề về chuỗi cung ứng trong đại dịch COVID-19.
Hiện EC cũng đang thúc đẩy hướng mua chung nguyên liệu thô nhằm giải quyết bài toán nguồn cung của khối.
Cùng ngày, theo phóng viên TTXVN tại Brussels, EC cũng đã công bố các biện pháp mạnh mẽ hướng tới tăng cường bảo vệ ngành thép của EU trước tình trạng gia tăng đột biến lượng thép nhập khẩu.
Cụ thể, EC quyết định giảm đáng kể tỷ lệ tự do hóa nhập khẩu thép từ 1% xuống chỉ còn 0,1%, nhằm hạn chế lượng thép có thể nhập khẩu vào EU mà không phải chịu thuế.
Bên cạnh đó, các nước thành viên EU sẽ không còn được phép sử dụng hạn ngạch nhập khẩu thép còn dư của các quốc gia khác, bao gồm cả Nga và Belarus.
Cơ chế "chuyển tiếp" hạn ngạch chưa sử dụng sang quý tiếp theo cũng bị loại bỏ đối với các mặt hàng thép đang chịu áp lực nhập khẩu lớn và có lượng tiêu thụ thấp.
Hầu hết các chính sách này sẽ được áp dụng từ ngày 1/4 tới. Riêng 2 biện pháp giảm tốc độ tự do hóa và loại bỏ cơ chế chuyển tiếp hạn ngạch đến ngày 1/7 năm nay mới có hiệu lực.
Thời hạn thực thi các biện pháp bảo vệ này kéo dài tới ngày 30/6/2026.
Đại diện EC cho biết những biện pháp trên sẽ tạo ra không gian cần thiết cho các công ty thép của EU tăng cường sản xuất, giành lại thị phần đã mất và thúc đẩy đầu tư vào sản xuất thép xanh.
Động thái này diễn ra sau cuộc điều tra rà soát theo yêu cầu của 13 quốc gia thành viên EU, cho thấy tình hình ngành thép của khối đang xấu đi do ngành này đối mặt nhiều thách thức như tình trạng dư thừa công suất toàn cầu, áp lực khi lượng thép nhập khẩu gia tăng, nhu cầu thị trường giảm sút và các rào cản thương mại ngày càng tăng ở các thị trường lớn như Mỹ.
EC lần đầu tiên áp dụng các biện pháp bảo vệ ngành thép vào năm 2019 để ngăn chặn thiệt hại kinh tế cho các nhà sản xuất thép EU do chuyển hướng thương mại và lượng nhập khẩu tăng cao.
Kể từ đó, EC đã tiến hành nhiều cuộc rà soát để điều chỉnh các biện pháp này phù hợp với diễn biến thị trường./.
EU thất vọng trong bối cảnh Mỹ thiếu nỗ lực tránh cuộc chiến thương mại
Kể từ ngày 12/3, mức thuế 25% mà Mỹ áp đặt đối với thép và nhôm nhập khẩu từ châu Âu sẽ chính thức có hiệu lực, Liên minh châu Âu đã bày tỏ sự "thất vọng" và tuyên bố sẽ "bảo vệ lợi ích" của mình.
