10 năm sau cuộc trưng cầu dân ý khiến Vương quốc Anh quyết định rời Liên minh châu Âu (Brexit) làm rung chuyển chính trường châu lục, thái độ của người dân châu Âu đối với khối này đang trở nên tích cực hơn đáng kể so với thời điểm diễn ra chiến dịch Brexit.
Theo khảo sát mới nhất của Trung tâm nghiên cứu Pew, mức độ ủng hộ và thiện cảm đối với EU đã tăng lên ở phần lớn các quốc gia châu Âu kể từ năm 2016, bất chấp sự gia tăng của các đảng chính trị hoài nghi hoặc chỉ trích châu Âu.
Số liệu thống kê cho thấy sự thay đổi rõ rệt so với thời điểm chính trường EU từng bị chi phối bởi làn sóng hoài nghi châu Âu. Khi đó, không chỉ tại Anh mà cả ở Pháp, Hà Lan, Hy Lạp hay Italy, nhiều chính trị gia và phong trào từng kêu gọi trưng cầu dân ý về việc rời khỏi EU hoặc Khu vực đồng tiền chung châu Âu.
Ngày nay, bức tranh đã khác. Theo Pew, mức độ thiện cảm trung bình với EU tại 8 quốc gia được khảo sát đã tăng từ 49% năm 2016 lên 62% vào năm 2026. Sự gia tăng này được ghi nhận ở nhiều nền kinh tế lớn. Tại Đức, tỷ lệ người dân có cái nhìn tích cực về EU tăng từ 50% lên 68%.
Ở Pháp, con số này tăng từ 38% lên 52%, còn tại Hà Lan từ 51% lên 63%. Đáng chú ý, ngay cả tại Anh, quốc gia đã chính thức rời EU năm 2020, mức độ thiện cảm với khối cũng tăng mạnh từ 45% tại thời điểm trưng cầu dân ý lên 67% hiện nay.
Pew cũng ghi nhận một bước nhảy vọt trong năm ngay sau Brexit, khi mức độ ủng hộ trung bình tăng từ 49% lên 60%, qua đó bác bỏ dự đoán rằng Brexit sẽ kích hoạt hiệu ứng “domino” khiến các nước khác rời EU. Sau đó, xu hướng ủng hộ tiếp tục tăng mạnh, đặc biệt sau cuộc xung đột Nga-Ukraine năm 2022, EU được nhìn nhận là một trụ cột ổn định hơn về an ninh và kinh tế.
Tuy vậy, sự ủng hộ gia tăng không đồng nghĩa với việc các đảng hoài nghi châu Âu biến mất. Ở nhiều quốc gia, các lực lượng này thậm chí vẫn tăng sức ảnh hưởng. Tại Đức, tỷ lệ ủng hộ đối đảng Sự lựa chọn vì nước Đức (AfD) tăng từ 12,6% năm 2017 lên 20,8% năm 2025.
Ở Pháp, National Rally đạt khoảng 33% phiếu trong vòng một cuộc bầu cử gần đây, trong khi tại Hà Lan, Party for Freedom trở thành đảng lớn nhất năm 2023.
Các nhà nghiên cứu tại Học viện Kinh tế và khoa học chính trị London cho rằng nhiều đảng hoài nghi EU đã chuyển hướng từ kêu gọi rời khỏi khối sang tập trung cải cách từ bên trong, như siết kiểm soát biên giới hoặc ưu tiên luật quốc gia.
Xu hướng ủng hộ EU cũng thể hiện rõ sự khác biệt theo thế hệ và quan điểm chính trị. Tại Italy, 80% người dưới 35 tuổi có cái nhìn tích cực về EU, so với 56% nhóm trên 50 tuổi. Ở Ba Lan, 86% cử tri cánh tả ủng hộ EU, trong khi con số này ở cánh hữu chỉ là 42%.
Nhìn chung, dữ liệu cho thấy dù tranh luận về tương lai EU vẫn tiếp diễn, mức độ ủng hộ đối với khối đã phục hồi và củng cố rõ rệt trong thập kỷ sau Brexit./.
EU và Anh nỗ lực thắt chặt quan hệ một thập kỷ sau Brexit
Phát biểu tại Munich, hai nhà lãnh đạo EU và Anh nhấn mạnh xây dựng năng lực quốc phòng chung, củng cố liên kết Đại Tây Dương và tăng cường hợp tác chiến lược trước biến động an ninh toàn cầu.
