Theo bài viết của tác giả Đàm Nhã Linh, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Đầu tư Ngoại hối Trung Quốc, đăng trên mạng Bình luận Trung Quốc, ngày 17/1, tiếp theo xu thế của năm 2010, thị trường tài chính thế giới năm 2011 sẽ đầy rủiro và áp lực, thậm chí còn xuất hiện nguy cơ về một cuộc khủng hoảngtài chính mới với hình thức và mức độ khác với lần trước, nhưng khôngthể xem nhẹ.
Nơi xảy ra cuộc khủng hoảng tài chính mới sẽ là châu Âu,thay vì ở Mỹ như hiện nay bởi thị trường đã tích tụ đủ yếu tố có thể làmxảy ra khủng hoảng, một mặt do nhân tố giá cả thị trường, mặt khác donhân tố cơ chế tiền tệ.
Nhân tố giá cả nằm ở chỗ đồng USD mất giákhiến các đồng tiền khác, đặc biệt là đồng euro tăng giá rõ rệt, giá trịthực tế của đồng euro đã vượt mức nghiêm trọng. Thị trường có thể nhìnthấy một thực tế là trong khi kinh tế khu vực châu Âu đang đi xuống thìgiá trị đồng euro lại đi lên, thêm vào đó, bong bóng giá cả tất yếu dẫntới nguy cơ phá giá hoặc nguy cơ mất niềm tin vào đồng tiền.
Về nhântố cơ chế, khu vực đồng tiền chung châu Âu vẫn chưa có cơ chế ràng buộcvà cơ chế bảo đảm hiệu quả. Cuộc khủng hoảng nợ công chỉ nằm ở các consố và loại tiền tệ, không có sự thay đổi, cải tiến hay bổ sung nào vềchế độ và cơ cấu. Đáng lưu ý, có tới hơn 60% dân số của các nước thànhviên khu vực sử dụng đồng euro không hài lòng về đồng euro, điều nàykhiến cho đồng euro đối diện với nguy cơ sụp đổ.
Tình hình khu vựcđồng tiền chung châu Âu hiện vô cùng nghiêm trọng. Cuộc khủng hoảng tàichính kéo dài hơn 3 năm qua đã khiến Anh thực sự không muốn gia nhập vàokhu vực này trong khi một số người Đức có tư tưởng rút ra khỏi khu vựcvà ngày càng có nhiều ý kiến đối lập, mẫu thuẫn giữa các nước trong khuvực. Vấn đề của Iceland, Hy Lạp, Ireland liên tiếp xảy ra và không đơngiản chỉ là vấn đề riêng của châu Âu và khu vực đồng tiền chung châu Âu,đó là diễn biến thị trường có chủ định, mục tiêu là làm sụp đổ đồngeuro.
Trong giai đoạn 2011-2013, tiêu điểm thị trường tài chínhtương lai là ở châu Âu, chứ phải ở Mỹ nhưng các tham số chỉ tiêu giá cảthị trường lại được quyết định bởi hướng đi của tỷ giá đồng USD. Sau đâylà 6 xu thế lớn trong năm 2011:
Thứ nhất, xu thế đồng USD mất giátrên thị trường ngoại hối ngày càng tăng. Thị trường tiền tệ thế giớinăm 2011 sẽ tiếp tục lấy sự điều chỉnh chính của đồng USD làm địnhhướng. Chỉ số đồng USD trên thị trường ngoại hối sẽ xuất hiện biến độnglớn giữa mức 90 điểm và 70 điểm. Đồng USD sẽ phá giá hoặc tăng giá mangtính chu kỳ, theo giai đoạn, nhanh và linh hoạt.
Tỷ giá giữa đồng USD vàđồng euro dự kiến sẽ ở mức 1,15 USD/euro và 1,5 USD/euro thậm chí cólúc, 1 euro có thể đổi được 1,6 USD. Tỷ giá giữa đồng USD và đồng bảngAnh dự kiến ở mức 1,45-1,90 USD/bảng, khó vượt ngưỡng 2,0 USD/bảng…Đồng Nhân dân tệ sẽ có hai xu thế khó khăn, khả năng đồng Nhân dân tệ phá giá là khá rõràng, hai hướng đi và mức đàn hồi (biên độ tăng giảm) sẽ mở rộng, tỷ giáso với đồng USD khoảng 6,5 - 7,2/Nhân dân tệ.
Thứ hai, thị trường cổ phiếusẽ tăng giá nhanh và kéo dài. Tốc độ tăng cao của thị trường chứng khoánsẽ tiếp tục nhanh thêm. Năm 2011, thị trường chứng khoán thế giới sẽ đitừ đỉnh cao này tới đỉnh cao khác, tình trạng giá cổ phiếu sụt giảm sẽchậm lại.
Trong đó, thị trường chứng khoán Mỹ sẽ tiến tới mốc 12.000điểm, có khả năng phá vỡ mức mức kỷ lục 14.000 điểm năm 2007, nếu cógiảm cũng nằm ở khoảng 9.000 điểm. S&P Index có thể đạt đến 1.400điểm, thậm chí là 1.500 điểm; chỉ số NASDAQ có thể đạt đến 3.200 điểm.
Thị trường chứng khoán châu Âu cũng đi theo cao trào này nhưng biên độtăng ở mức thấp. Vấn đề đồng euro sẽ hạn chế mức tăng của thị trườngchứng khoán châu Âu. Thị trường chứng khoán Nhật Bản khá ổn định ở mức10.000 điểm. Thị trường chứng khoán châu Á lên nhanh xuống mạnh, caotrào ở các nước và khu vực Đông Á khá rõ rệt, biên độ dao động lớn.
Thứ ba, nhu cầu của thị trường vàng tăng cao. Năm 2011, thị trường vàngquốc tế sẽ tiếp tục xu thế tăng cao của hai năm trước. Biên độ tăng củagiá vàng có thể lên tới trên 20%. Đỉnh điểm giá vàng có thể lên tớikhoảng 1.700 USD/ounce thay vì mức đỉnh 1.400 USD/ounce vào năm 2010.Giá vàng tiếp tục tăng do tính lưu động của thị trường, tâm lý theo sausự thay đổi của chính sách tiền tệ, đặc biệt là sự căng thẳng và hoangmang do những lời cảnh báo về mức lạm phát cao của thế giới và hiệu ứngchính sách thắt chặt tiền tệ.
Cũng có ít khả năng là giá vàng sẽ điềuchỉnh xuống vì trong năm 2010, việc điều chỉnh giảm chưa đủ, sự điềuchỉnh giá mang tính kỹ thuật khá cấp bách có thể dẫn tới giá vàng giảmtrong năm 2011, có thể xuống đến mức 1.100 USD/ounce nhưng biên độ vàthời gian cũng có hạn, có thể xảy ra bất ngờ, lặp lại.
Thứ tư, nhucầu thị trường dầu thô tăng có hạn, giá tiếp tục tăng nhưng khó khôiphục mức đỉnh của năm 2008, có thể lên tới mức 100-120 USD/thùng. Bêncạnh đó, giá dầu thô thế giới cũng có khả năng giảm xuống mức 60-70USD/thùng, mức dao động giá dầu thô có thể sẽ ở mức cao. Năm 2011, nhântố khí hậu và các nhân tố đột phát sẽ khiến cho giá dầu thô có nhữngthay đổi bất thường, khó đoán.
Thứ năm, thị trường lãi suất đảochiều nhanh chóng.
Năm 2011, tiêu điểm của thị trường tài chính nằm ởchỗ chính sách lãi suất có sự bứt phá và chuyển biến hay không. Dự kiếnCục Dự trữ liên bang Mỹ (FED) sẽ đưa ra những thay đổi mang tính phươnghướng vào quý II hoặc sau quý II năm 2011. Chính sách nới lỏng địnhlượng (EQ2) của Mỹ sẽ chuyển hướng nhanh chóng, thành chinh sách tiền tệthắt chặt. Đặc biệt, nếu kinh tế Mỹ tăng trưởng thuận lợi thì FED sẽlập tức đẩy nhanh tiến độ và nhịp độ điều chỉnh lãi suất.
Nhà đầu tư nổitiếng thế giới Roger cho rằng, lãi suất của Mỹ sẽ tăng nhanh “như gió”lên mức cao kỷ lục. Theo ông, chỉ tiêu giá cả hàng hóa là dữ liệu mangtính tiêu chí đối với sự thay đổi của chính sách tiền tệ. Kết quả việcđồng USD mất giá và giá hàng hóa tăng lên đã gây ra sự thay đổi về chínhsách tiền tệ thế giới.
Thứ sáu, sự khó khăn hơn trong việc điềuchỉnh quy mô thị trường ngân hàng. Ngành ngân hàng thế giới trong năm2011 sẽ đối diện với sự rắc rối và phức tạp, đầy rẫy rủi ro về chínhsách. Ủy ban Giám sát Ngân hàng Basel với 27 thành viên đã thông quahiệp định mới, quy định tăng mức vốn tối thiểu từ 4% lên 6% đối với cácngân hàng hàng đầu thế giới. Quy định này sẽ được áp dụng từ tháng1/2015. Thỏa thuận mới này đưa ra định nghĩa về vốn ngân hàng và nhữnggiới hạn nghiêm khắc về việc đánh giá rủi ro. Thỏa thuận có ảnh hưởng tolớn đối với hệ thống ngân hàng Âu -Mỹ và các cơ cấu tài chính, bộ phậncác ngân hàng đối diện với vấn đề thiếu vốn.
Tuy thỏa thuận Basel đượcđại đa số các nước và khu vực đồng ý nhưng sự phân biệt, áp lực sẽ gâyra ảnh hưởng và tác động rõ rệt đến thị trường tài chính./.
Nơi xảy ra cuộc khủng hoảng tài chính mới sẽ là châu Âu,thay vì ở Mỹ như hiện nay bởi thị trường đã tích tụ đủ yếu tố có thể làmxảy ra khủng hoảng, một mặt do nhân tố giá cả thị trường, mặt khác donhân tố cơ chế tiền tệ.
Nhân tố giá cả nằm ở chỗ đồng USD mất giákhiến các đồng tiền khác, đặc biệt là đồng euro tăng giá rõ rệt, giá trịthực tế của đồng euro đã vượt mức nghiêm trọng. Thị trường có thể nhìnthấy một thực tế là trong khi kinh tế khu vực châu Âu đang đi xuống thìgiá trị đồng euro lại đi lên, thêm vào đó, bong bóng giá cả tất yếu dẫntới nguy cơ phá giá hoặc nguy cơ mất niềm tin vào đồng tiền.
Về nhântố cơ chế, khu vực đồng tiền chung châu Âu vẫn chưa có cơ chế ràng buộcvà cơ chế bảo đảm hiệu quả. Cuộc khủng hoảng nợ công chỉ nằm ở các consố và loại tiền tệ, không có sự thay đổi, cải tiến hay bổ sung nào vềchế độ và cơ cấu. Đáng lưu ý, có tới hơn 60% dân số của các nước thànhviên khu vực sử dụng đồng euro không hài lòng về đồng euro, điều nàykhiến cho đồng euro đối diện với nguy cơ sụp đổ.
Tình hình khu vựcđồng tiền chung châu Âu hiện vô cùng nghiêm trọng. Cuộc khủng hoảng tàichính kéo dài hơn 3 năm qua đã khiến Anh thực sự không muốn gia nhập vàokhu vực này trong khi một số người Đức có tư tưởng rút ra khỏi khu vựcvà ngày càng có nhiều ý kiến đối lập, mẫu thuẫn giữa các nước trong khuvực. Vấn đề của Iceland, Hy Lạp, Ireland liên tiếp xảy ra và không đơngiản chỉ là vấn đề riêng của châu Âu và khu vực đồng tiền chung châu Âu,đó là diễn biến thị trường có chủ định, mục tiêu là làm sụp đổ đồngeuro.
Trong giai đoạn 2011-2013, tiêu điểm thị trường tài chínhtương lai là ở châu Âu, chứ phải ở Mỹ nhưng các tham số chỉ tiêu giá cảthị trường lại được quyết định bởi hướng đi của tỷ giá đồng USD. Sau đâylà 6 xu thế lớn trong năm 2011:
Thứ nhất, xu thế đồng USD mất giátrên thị trường ngoại hối ngày càng tăng. Thị trường tiền tệ thế giớinăm 2011 sẽ tiếp tục lấy sự điều chỉnh chính của đồng USD làm địnhhướng. Chỉ số đồng USD trên thị trường ngoại hối sẽ xuất hiện biến độnglớn giữa mức 90 điểm và 70 điểm. Đồng USD sẽ phá giá hoặc tăng giá mangtính chu kỳ, theo giai đoạn, nhanh và linh hoạt.
Tỷ giá giữa đồng USD vàđồng euro dự kiến sẽ ở mức 1,15 USD/euro và 1,5 USD/euro thậm chí cólúc, 1 euro có thể đổi được 1,6 USD. Tỷ giá giữa đồng USD và đồng bảngAnh dự kiến ở mức 1,45-1,90 USD/bảng, khó vượt ngưỡng 2,0 USD/bảng…Đồng Nhân dân tệ sẽ có hai xu thế khó khăn, khả năng đồng Nhân dân tệ phá giá là khá rõràng, hai hướng đi và mức đàn hồi (biên độ tăng giảm) sẽ mở rộng, tỷ giáso với đồng USD khoảng 6,5 - 7,2/Nhân dân tệ.
Thứ hai, thị trường cổ phiếusẽ tăng giá nhanh và kéo dài. Tốc độ tăng cao của thị trường chứng khoánsẽ tiếp tục nhanh thêm. Năm 2011, thị trường chứng khoán thế giới sẽ đitừ đỉnh cao này tới đỉnh cao khác, tình trạng giá cổ phiếu sụt giảm sẽchậm lại.
Trong đó, thị trường chứng khoán Mỹ sẽ tiến tới mốc 12.000điểm, có khả năng phá vỡ mức mức kỷ lục 14.000 điểm năm 2007, nếu cógiảm cũng nằm ở khoảng 9.000 điểm. S&P Index có thể đạt đến 1.400điểm, thậm chí là 1.500 điểm; chỉ số NASDAQ có thể đạt đến 3.200 điểm.
Thị trường chứng khoán châu Âu cũng đi theo cao trào này nhưng biên độtăng ở mức thấp. Vấn đề đồng euro sẽ hạn chế mức tăng của thị trườngchứng khoán châu Âu. Thị trường chứng khoán Nhật Bản khá ổn định ở mức10.000 điểm. Thị trường chứng khoán châu Á lên nhanh xuống mạnh, caotrào ở các nước và khu vực Đông Á khá rõ rệt, biên độ dao động lớn.
Thứ ba, nhu cầu của thị trường vàng tăng cao. Năm 2011, thị trường vàngquốc tế sẽ tiếp tục xu thế tăng cao của hai năm trước. Biên độ tăng củagiá vàng có thể lên tới trên 20%. Đỉnh điểm giá vàng có thể lên tớikhoảng 1.700 USD/ounce thay vì mức đỉnh 1.400 USD/ounce vào năm 2010.Giá vàng tiếp tục tăng do tính lưu động của thị trường, tâm lý theo sausự thay đổi của chính sách tiền tệ, đặc biệt là sự căng thẳng và hoangmang do những lời cảnh báo về mức lạm phát cao của thế giới và hiệu ứngchính sách thắt chặt tiền tệ.
Cũng có ít khả năng là giá vàng sẽ điềuchỉnh xuống vì trong năm 2010, việc điều chỉnh giảm chưa đủ, sự điềuchỉnh giá mang tính kỹ thuật khá cấp bách có thể dẫn tới giá vàng giảmtrong năm 2011, có thể xuống đến mức 1.100 USD/ounce nhưng biên độ vàthời gian cũng có hạn, có thể xảy ra bất ngờ, lặp lại.
Thứ tư, nhucầu thị trường dầu thô tăng có hạn, giá tiếp tục tăng nhưng khó khôiphục mức đỉnh của năm 2008, có thể lên tới mức 100-120 USD/thùng. Bêncạnh đó, giá dầu thô thế giới cũng có khả năng giảm xuống mức 60-70USD/thùng, mức dao động giá dầu thô có thể sẽ ở mức cao. Năm 2011, nhântố khí hậu và các nhân tố đột phát sẽ khiến cho giá dầu thô có nhữngthay đổi bất thường, khó đoán.
Thứ năm, thị trường lãi suất đảochiều nhanh chóng.
Năm 2011, tiêu điểm của thị trường tài chính nằm ởchỗ chính sách lãi suất có sự bứt phá và chuyển biến hay không. Dự kiếnCục Dự trữ liên bang Mỹ (FED) sẽ đưa ra những thay đổi mang tính phươnghướng vào quý II hoặc sau quý II năm 2011. Chính sách nới lỏng địnhlượng (EQ2) của Mỹ sẽ chuyển hướng nhanh chóng, thành chinh sách tiền tệthắt chặt. Đặc biệt, nếu kinh tế Mỹ tăng trưởng thuận lợi thì FED sẽlập tức đẩy nhanh tiến độ và nhịp độ điều chỉnh lãi suất.
Nhà đầu tư nổitiếng thế giới Roger cho rằng, lãi suất của Mỹ sẽ tăng nhanh “như gió”lên mức cao kỷ lục. Theo ông, chỉ tiêu giá cả hàng hóa là dữ liệu mangtính tiêu chí đối với sự thay đổi của chính sách tiền tệ. Kết quả việcđồng USD mất giá và giá hàng hóa tăng lên đã gây ra sự thay đổi về chínhsách tiền tệ thế giới.
Thứ sáu, sự khó khăn hơn trong việc điềuchỉnh quy mô thị trường ngân hàng. Ngành ngân hàng thế giới trong năm2011 sẽ đối diện với sự rắc rối và phức tạp, đầy rẫy rủi ro về chínhsách. Ủy ban Giám sát Ngân hàng Basel với 27 thành viên đã thông quahiệp định mới, quy định tăng mức vốn tối thiểu từ 4% lên 6% đối với cácngân hàng hàng đầu thế giới. Quy định này sẽ được áp dụng từ tháng1/2015. Thỏa thuận mới này đưa ra định nghĩa về vốn ngân hàng và nhữnggiới hạn nghiêm khắc về việc đánh giá rủi ro. Thỏa thuận có ảnh hưởng tolớn đối với hệ thống ngân hàng Âu -Mỹ và các cơ cấu tài chính, bộ phậncác ngân hàng đối diện với vấn đề thiếu vốn.
Tuy thỏa thuận Basel đượcđại đa số các nước và khu vực đồng ý nhưng sự phân biệt, áp lực sẽ gâyra ảnh hưởng và tác động rõ rệt đến thị trường tài chính./.
Phan Thành Dương (TTXVN/Vietnam+)
