Cùng với việc thi công các dự án thoát nước, thành phố Hà Nội cũng đưa ra các giải pháp trước mắt và lâu dài nhằm phát huy hiệu quả cao nhất của các dự án mới đầu tư với hệ thống hiện có, giảm thiểu úng ngập trên địa bàn.
Phát huy hiệu quả rõ rệt
Theo báo cáo của Sở Xây dựng Hà Nội, trong những năm gần đây do biến đổi khí hậu, thời tiết cực đoan khiến mưa lớn bất thường diễn ra thường xuyên gây úng ngập ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt, tài sản, đời sống của người dân (nhất là tại các đô thị), trong đó có Thủ đô Hà Nội.
Xác định úng ngập là một trong 5 điểm nghẽn, trong giai đoạn trước mắt, Hà Nội đã triển khai 10 dự án đầu tư xây dựng công trình khẩn cấp (bao gồm 5 dự án về hệ thống và 5 dự án hồ điều hòa) để đưa vào vận hành trước mùa mưa năm 2026.
Phía Sở Xây dựng cho biết sau hơn 4 tháng thi công các dự án thoát nước (10 dự án khẩn cấp, trạm bơm Phú Thượng, hồ Cự Khối…) đã cơ bản hoàn thành đưa vào sử dụng phục vụ tiêu thoát nước đã phát huy hiệu quả rõ rệt theo mục tiêu dự án đề ra; giảm số điểm ngập, thời gian ngập, độ sâu ngập, diện ngập…
Qua theo dõi, đánh giá các trận mưa vừa qua, trong đó có khu vực ghi nhận một số khu vực lượng mưa trên 100mm, nhiều điểm ngập đã được kiểm soát tốt hơn, thời gian rút nước giảm, năng lực vận hành của hệ thống được cải thiện rõ hơn.
Ghi nhận khu vực Võ Chí Công, Ressco, Eco Home, Mỹ Đình ngập nhẹ khoảng 15-20cm và nước rút ngay trong khoảng 30 phút khi hết mưa. Các điểm úng ngập khu vực Đại lộ Thăng Long, Ngoại Giao Đoàn, Tây Hồ Tây, Ressco, Eco Home, Ciputra, An Khánh khả năng tiêu thoát nước được cải thiện; không phát sinh ngập hoặc chỉ ngập cục bộ trong thời gian ngắn.
Trên địa bàn thành phố không xuất hiện điểm ngập sâu và thời gian ngập kéo dài ảnh hưởng lớn đến giao thông qua các điểm ngập (theo số liệu thống kê các năm trước đây thì với trận mưa có cường độ từ 70-100mm/h sẽ xuất hiện 71 điểm úng ngập cục bộ, trong đó có khoảng 40 điểm trên các tuyến đường phố chính ảnh hưởng nghiêm trọng đến giao thông).
Một số điểm còn úng ngập như: trận mưa sáng ngày 25/7 tại khu vực Nguyễn Gia Bồng; ngã 5 Bà Triệu-Nguyễn Du-Hồ Xuân Hương; phố Phúc Xá; phố Vĩnh Hưng; phố Đinh Tiên Hoàng Phùng Hưng; Phan Bội Châu-Lý Thường Kiệt; Thái Hà, khu vực ngõ 165 Thái Hà; Nguyễn Đình Tứ, Lệ Mật… Sau khi mưa kết thúc khoảng 15-30 phút do mưa lớn vượt quá khả năng tiêu của hệ thống (30 phút lượng mưa 30-60mm).
Hoặc, trận mưa ngày 27/7 tại khu vực dốc La Pho-Thụy Khuê, ngõ 42 Giang Văn Minh, trong đó, khu vực dốc La Pho-Thụy Khuê ngập sâu khoảng 20-25cm, khu vực ngõ 42 Giang Văn Minh thông với ngõ 100 Đội Cấn ngập sâu khoảng 35-40cm nguyên nhân do ảnh hưởng của việc thi công tuyến cống hóa mương Thụy Khuê, mương Ngọc Hà.
Tại các đô thị hiện đại trên thế giới như: Thượng Hải (Trung Quốc), Seoul (Hàn Quốc), London (Anh), New York (Mỹ)… với các trận mưa có cường độ 100mm/h cũng chưa thể loại bỏ hoàn toàn nguy cơ ngập úng, các giải pháp hiện nay là giúp giảm thiệt hại và rút ngắn thời gian ngập.
Đẩy nhanh dự án, ưu tiên trục tiêu thoát nước
Khẳng định chống úng ngập là nhiệm vụ liên ngành, liên lưu vực, lãnh đạo Sở Xây dựng cho rằng thành phố Hà Nội có các giải pháp chi tiết ứng phó với từng điểm úng ngập, nhằm phát huy hiệu quả cao nhất của các dự án mới đầu tư với hệ thống hiện có, giảm thiểu úng ngập trên địa bàn.
Cụ thể, Hà Nội triển khai bảo dưỡng trạm bơm, nạo vét, duy tu, duy trì hệ thống cống, kênh, mương, sông, hồ điều hòa; bố trí 100% lực lượng ứng trực tại các điểm ngập trọng yếu, cập nhật kịch bản vận hành hạ mực nước đệm hệ thống trước, trong và sau mưa.
Thành phố cũng phối hợp hoàn thiện quy trình vận hành các dự án khẩn cấp, đánh giá sau mỗi trận mưa, kịp thời điều chỉnh phương án vận hành để phát huy tối đa năng lực thoát nước chống úng ngập của các dự án với hệ thống thoát nước hiện trạng.
Hà Nội cũng triển khai phương án tổ chức phân luồng, bảo đảm giao thông ứng với các kịch bản mưa, bão gây ngập trên địa bàn thành phố Hà Nội gồm 4 phương án ứng với các vị trí ngập (dưới 10cm; từ 10-20cm; từ 20-30cm; trên 30cm) tại 141 điểm úng ngập xuất hiện trước đây; tổ chức diễn tập ứng với phương án đề ra.
Đưa ra giải pháp trong thời gian tới, Hà Nội đẩy nhanh 12 dự án thoát nước theo quy hoạch đã và đang triển khai thực hiện; ưu tiên các công trình đầu mối, hồ điều hòa, trạm bơm, kênh dẫn có tác động lớn đến các lưu vực Tả Nhuệ, Hữu Nhuệ, Long Biên, Bắc sông Hồng, Hà Đông và phía Tây Thành phố, trong đó đặc biệt là trục tiêu thoát nước các tuyến sông.
Hà Nội tổ chức triển khai Đề án xử lý úng ngập khu vực nội thành Hà Nội, giai đoạn 2026-2030, đáp ứng nhu cầu phát triển của Thủ đô theo định hướng Quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm, kiểm soát chặt quy hoạch cao độ nền, hồ điều hòa và hệ thống thoát nước của các dự án phát triển đô thị, giải pháp tiêu thoát nước mặt với mưa vượt khả năng của hệ thống; từng bước áp dụng mô hình “thành phố bọt biển,” theo hướng không chỉ tiêu thoát nước mưa, mà còn giữ nước, thấm nước, điều tiết và tái sử dụng nước mưa… trong các dự án mới triển khai trên địa bàn thành phố.
Cùng với việc tăng cường công tác quản lý Nhà nước về thoát nước tiếp tục hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa các sở, ngành, địa phương và đơn vị quản lý, thành phố Hà Nội sẽ tăng cường công tác kiểm tra, giám sát việc quản lý, khai thác công trình; xử lý kịp thời các vi phạm đối với hệ thống thoát nước, công trình thủy lợi và hành lang bảo vệ công trình, bảo đảm hệ thống hoạt động an toàn, hiệu quả và bền vững./.
Hà Nội khẩn trương tiêu thoát nước các điểm ngập úng
Trong trận mưa sáng 29/7, một số điểm xảy ra úng ngập cục bộ, gồm: Cổ Linh, ngõ 42 Giang Văn Minh, Nguyễn Gia Bồng, Thụy Khuê…
