Thị trường tài sản mã hóa: Động lực mới phát triển hệ sinh thái tài chính số

Thị trường tài sản mã hóa: Động lực mới phát triển hệ sinh thái tài chính số

Các nhà quản lý công bố lộ trình thí điểm thị trường tài sản mã hóa đồng thời khẳng định quyết tâm xây dựng nền tài chính minh bạch và bền vững.

Tính đến thời điểm hiện tại, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đã tiếp nhận 8 bộ hồ sơ đăng ký triển khai thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa. Sau quá trình xem xét kỹ lưỡng, cơ quan quản lý đã thông báo cho 5 doanh nghiệp đủ điều kiện để tiến hành các hoạt động góp vốn và chuẩn bị cơ sở hạ tầng.

Thông tin trên được đưa ra tại Hội nghị “Sản phẩm mới & định hướng phát triển thị trường” năm 2026 với chủ đề “Tài sản mã hóa và tương lai thị trường tài chính số” diễn ra ngày 5/6, do Ủy ban Chứng khoán Nhà nước tổ chức.

Kiến tạo hệ sinh thái minh bạch

Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu đang chuyển dịch mạnh mẽ sang mô hình số hóa, hội nghị đã thu hút sự quan tâm đặc biệt của giới chuyên môn và cộng đồng doanh nghiệp.

Chia sẻ với báo chí, ông Bùi Hoàng Hải, Phó chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết các doanh nghiệp đang rất tích cực hoàn thiện hệ thống công nghệ và tìm kiếm đối tác có kinh nghiệm vận hành quốc tế. Thời điểm các sàn này chính thức đi vào hoạt động sẽ hoàn toàn phụ thuộc vào mức độ sẵn sàng về vốn và nền tảng kỹ thuật của chính doanh nghiệp. Bên cạnh đó, ông nhấn mạnh công tác tuyên truyền, đào tạo kiến thức cho nhà đầu tư cũng được coi là nhiệm vụ trọng tâm, bởi chỉ khi nhà đầu tư có hiểu biết đúng đắn, thị trường mới có thể phát triển lành mạnh.

tvd-8990.jpg
Ông Bùi Hoàng Hải, Phó chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết các doanh nghiệp đang rất tích cực hoàn thiện hệ thống công nghệ và tìm kiếm đối tác có kinh nghiệm vận hành quốc tế. (Ảnh: Vietrnam+)

Tại hội nghị, ông Bùi Hoàng Hải, Phó chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, nhận định Việt Nam đang đứng trước cơ hội to lớn để thu hút các dòng vốn quốc tế và khẳng định vị thế trên bản đồ công nghệ khu vực. Tuy nhiên, ông cũng thẳng thắn chỉ ra bất kỳ sự đổi mới mang tính cách mạng cũng luôn đi kèm với những thách thức về quản trị. Sự phát triển bền vững chỉ có thể đạt được bằng một hệ sinh thái tài chính minh bạch, an toàn và bảo vệ được quyền lợi hợp pháp của các bên tham gia. Ông nhấn mạnh đây chính là bài toán cốt lõi đặt ra cho các nhà quản lý trong quá trình đưa vào vận hành thí điểm thị trường tài sản mã hóa.

Thời điểm các sàn này chính thức đi vào hoạt động sẽ hoàn toàn phụ thuộc vào mức độ sẵn sàng về vốn và nền tảng kỹ thuật của chính doanh nghiệp.

Ông Bùi Hoàng Hải, Phó chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước chia sẻ với báo chí.

“Đây là một thị trường rất mới và giàu tiềm năng, nhưng mức độ rủi ro là không thể phủ nhận. Trong giai đoạn đầu, sự hào hứng của nhà đầu tư có thể tạo ra sức nóng nhất thời, song để họ thực sự ‘ở lại’ cũng như duy trì thị trường hoạt động hiệu quả, việc xây dựng lòng tin là yếu tố tiên quyết,” ông Hải cho biết.

Theo đó, lãnh đạo Ủy ban Chứng khoán Nhà nước nhấn mạnh giai đoạn thí điểm hiện nay là vô cùng quan trọng để tạo dựng niềm tin này. Ông yêu cầu các sàn giao dịch và đơn vị vận hành phải thiết lập cơ chế kiểm soát chặt chẽ, áp dụng công nghệ tiên tiến nhất để bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư đồng thời tuân thủ các chuẩn mực đạo đức kinh doanh, đặt lợi ích khách hàng lên trên lợi ích doanh nghiệp.

Về cơ chế giám sát, ông Bùi Hoàng Hải cho biết quy trình này sẽ có sự tương đồng nhất định với thị trường chứng khoán truyền thống nhưng đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ hơn giữa các cơ quan quản lý. Ở cấp độ đầu tiên, các đơn vị vận hành sàn giao dịch phải chịu trách nhiệm giám sát trực tiếp để phát hiện sớm các hành vi thao túng thị trường hoặc vi phạm quy định phòng chống rửa tiền. Sau đó, Bộ Tài chính sẽ phối hợp chặt chẽ với Bộ Công an và Ngân hàng Nhà nước để giám sát tổng thể. Hiện nay, cơ chế trao đổi thông tin và trách nhiệm của từng bộ ngành đã được quy định cụ thể tại Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP của Chính phủ (về việc triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam) đã tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho công tác quản lý Nhà nước.

vna-potal-chung-khoan-my-dong-loat-di-len-dong-usd-giam-gia-sau-khi-fed-nang-lai-suat-6087963.jpg
Nhà đầu tư nước ngoài được tham gia mua bán. (Ảnh: TTXVN)

Hành lang pháp lý chặt chẽ

Tại hội nghị, các nhà quản lý công bố lộ trình thí điểm thị trường với các bước đi thận trọng song vẫn cho thấy sự quyết liệt trong việc mở ra một kênh huy động vốn mới cho nền kinh tế. Bên cạnh đó, các chuyên gia cũng chỉ ra những cơ hội và thách thức khi Việt Nam chính thức triển khai thị trường đầy tiềm năng nhưng cũng không ít rủi ro này.

Để làm rõ hơn về tính pháp lý của thị trường, ông Tô Trần Hòa, Phó Trưởng ban thường trực Ban Quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, đã cung cấp chi tiết về hệ thống văn bản quy phạm pháp luật được ban hành từ tháng 9/2025 đến nay. Hệ thống này bao gồm: Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP (về triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam); Luật Công nghiệp công nghệ số, Luật Đầu tư và các thông tư hướng dẫn về thuế, kế toán. Điểm đột phá là việc Nhà nước chính thức thừa nhận tài sản số, tài sản mã hóa là một loại tài sản theo Bộ luật Dân sự, từ đó thiết lập các cơ chế bảo vệ quyền sở hữu của người dân và doanh nghiệp.

tvd-9106.jpg
Ông Tô Trần Hòa đã cung cấp chi tiết về hệ thống văn bản quy phạm pháp luật được ban hành từ tháng 9/2025 đến nay. (Ảnh: Vietnam+)

Theo ông Hòa, chính sách hiện nay hướng tới bốn mục tiêu chiến lược: thiết lập khung pháp lý cơ bản, thu hút vốn đầu tư nước ngoài, phòng chống rửa tiền và đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế của FATF, FSB hay IOSCO. Về phạm vi, Nghị quyết 05 định hướng hình thành cả thị trường sơ cấp (phát hành) và thị trường thứ cấp (giao dịch) đồng thời quy định nghiêm ngặt về điều kiện của các tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa.

Một trong những quy định đáng chú ý nhất là điều kiện cấp phép cho các tài sản mã hóa. Các đơn vị này phải là doanh nghiệp Việt Nam với mức vốn điều lệ tối thiểu lên tới 10.000 tỷ đồng, trong đó cơ cấu cổ đông phải có sự tham gia của các định chế tài chính uy tín (như ngân hàng thương mại, công ty chứng khoán hoặc các doanh nghiệp công nghệ có năng lực thực thụ). Về mặt kỹ thuật, các sàn giao dịch bắt buộc phải có hệ thống máy chủ đặt tại Việt Nam và đạt tiêu chuẩn an ninh an toàn thông tin cấp độ 4 – cấp độ rất cao trong thang 5 cấp độ của Nhà nước. Đội ngũ nhân sự vận hành cũng phải sở hữu các chứng chỉ chuyên môn về công nghệ thông tin và hành nghề chứng khoán theo quy định.

Các đơn vị được cấp phép phải là doanh nghiệp Việt Nam với mức vốn điều lệ tối thiểu lên tới 10.000 tỷ đồng, trong đó cơ cấu cổ đông phải có sự tham gia của các định chế tài chính uy tín.

Đối với hoạt động phát hành, tài sản cơ sở phải là "tài sản thực," đã được kiểm toán và định giá, không bao gồm chứng khoán hay tiền pháp định. Tùy vào loại hình tài sản (như bất động sản hay hàng hóa), tổ chức phát hành phải xin ý kiến từ các bộ chủ quản (như Bộ Xây dựng hay Bộ Công Thương). Về đối tượng tham gia, trong giai đoạn thí điểm, Chính phủ cho phép nhà đầu tư nước ngoài tham gia mua bán tự do, nhưng đối với nhà đầu tư trong nước, hiện chỉ cho phép những người đã có sẵn tài sản mã hóa tham gia giao dịch và chưa mở rộng cho nhà đầu tư mới. Mọi hoạt động niêm yết và giao dịch trên các tài sản mã hóa bắt buộc phải thực hiện bằng đồng Việt Nam (VND).

Về lộ trình sắp tới, cơ quan quản lý sẽ tiếp tục rà soát để hoàn thiện mô hình theo thông lệ quốc tế và nghiên cứu triển khai các dịch vụ phái sinh khi điều kiện cho phép. Sau 6 tháng kể từ khi sàn giao dịch đầu tiên được cấp phép, toàn bộ hoạt động giao dịch của nhà đầu tư trong nước sẽ phải chuyển về các tài sản mã hóa chính thống. Mặc dù nhà đầu tư vẫn có quyền lưu trữ tài sản trong ví cá nhân, nhưng mọi phát sinh giao dịch phải thông qua hệ thống được cấp phép để đảm bảo tính minh bạch và nghĩa vụ thuế. Kết thúc mỗi 6 tháng, các cơ quan chức năng sẽ báo cáo Chính phủ về tình hình thị trường để có những điều chỉnh chính sách kịp thời, hướng tới việc xây dựng những văn bản luật ở cấp cao hơn trong tương lai, đưa thị trường tài sản mã hóa trở thành một phần cấu thành quan trọng và minh bạch của nền kinh tế số Việt Nam./.

tai-san-ma-hoa.png
Ảnh minh hoạ.
(Vietnam+)

Tin cùng chuyên mục